BETİMLEYİCİ (TASVİR) ANLATIM BİÇİMİ

Paylaş
 

Betimleme, yalın bir söyleşiyle sözcüklerle resim çizme sanatıdır. Görme, işitme, tatma, dokunma, koklama… gibi duyu organlarımız aracılığıyla varlıkların belirleyici niteliklerini algılama, bu nitelikleri belirterek onları görünür kılmadır.
Betimleme, varlıkların kendilerine özgü niteliklerini sözcüklerle anlatma işidir. Varlıkların, eşyaların ve olayların en belirgin özellikleriyle tanıtılıp, göz önünde canlandırılmasına yönelik bir anlatım yoludur. Betimleme, bir bakıma varlıkların, nesnelerin ve olayların sözcüklerle resmini çizmektir. Bu anlatım okuyucuların duygularına, hayal gücüne seslenir; yani yazar dış dünya ile, varlıklarla ilgili izlenimlerini okurlara da aktarmak ister. Bunun için de bilinçli, titiz bir gözlem yoluyla ayrıntı seçer. Seçtiği ayrıntıları imge (hayal) oluşturacak biçimde düzenler.
Ayrıntılar genelden özele ya da özelden genele doğru sıralanabilir. Sözgelimi bir kentin genel görünümünü anlattıktan sonra özellik taşıyan bir yapısını (hastane, kışla, park, cami…) ele almak genelden özele doğru bir betimlemedir. Bir hayvanın ilgiyi üstüne çeken gözlerinden başlayarak tüm gövdesini tanıtmak da özelden genele doğru bir betimlemedir.

betimleyici-anlatim-3-728

Konuları Bakımından Betimleme Türleri

·İnsan betimlemesi
·Hayvan betimlemesi
·Eşya betimlemesi
·Manzara betimlemesi
·Olay betimlemesi
 Amaçları Bakımından Betimleme Türleri

·Açıklayıcı – teknik betimleme
·Sanatsal – izlenimsel betimleme
.Betimleyici Anlatım Biçimi ile İlgili Örnekler

Örnek 1:
Gökyüzünün açık güneşli olduğu bir ilkbahar günüydü. Öğleden sonra saat tam beşe çeyrek kala, arabamla Guercina’nın Pazar yerine geldim. Alan insan kaynıyordu. Birden çanlar çalmaya, sirenler ötmeye başladı. İlk kez gökten düşen bir bombayı, sonra bunun ardından on sekiz tane kadar olduğunu sayabildiğim savaş uçaklarını gördüm. Bombaların patlaması anlatılamaz bir panik yarattı. Ben beş milis askeriyle birlikte küçük bir tahta köprünün altına saklandım. Oldukça iyi gizlendiğimiz yerden meydanda olup bitenleri, kadınların, erkeklerin, çocukların ve hatta hayvanların nasıl bir şaşkınlık ve korku içinde kaçıştıklarını dehşetle görebiliyorduk…
Bu parçada yazar, birdenbire karşısına çıkan savaş ortamını; bu ortamda insanların nasıl davrandıklarını betimliyor.
Örnek 2:
Sarı yağmur incecik, ışığın üstüne yağan başka bir ışık gibi iniyordu. Yerler, ince yağmuru buradan alıp hızla az öteye döküveriyordu. Kuşlar boyunlarını içlerine çekmişler, tüyleri domur domur, dallarda kıpırtısız duruyor. Yağmurun içinden mor bir kelebek seli geçti. İleride akar çayın kıyısında bir çıvgına tutulup, bir hayat çalısının üstünde kasırgalandı, hayat çalısı mosmor oldu, tepeden tırnağa; bir süre karmakarışık iç içe uğunarak, salkım saçak toparlanıp dağılarak, orada savruldu. Sonra mor toparlak sarının ışıltısında eridi, dağıldı, usul usul yitip gitti.
Bu parçada doğadaki olaylar bir devinim içinde verilirken varlıklar çeşitli özellikleriyle çoğunlukla görme duyusuna seslenen bir biçimde gözler önünde canlandırılmıştır.


Bu yazı 2328 kere okundu.
  • Site Yorum

10 adet yorum var.

  1. Taner dedi ki:

    Çok sağolun çok ihtiyacım vardı. Teşekkürler…

  2. emre özkan dedi ki:

    teşekkür edrim çok yardımcı oldunuz saolun

  3. peker dedi ki:

    YA BÖYLE BİRAZ ABARTILI OLARAK ÖRNEK VERSEYDİNİZ İŞİMEYARARDI YANİ ÖRNEKLER İŞE YARAMADI 🙁

  4. ecem dedi ki:

    site çooook güzel

  5. semih dedi ki:

    tesseqür ederim arkaqas
    ar

  6. türker dedi ki:

    Çok güzel yani benim işime yaradı saolu n

  7. fatma nur dedi ki:

    çok teşekkür ederim site çok güzel

  8. kanatlı melek dedi ki:

    siteniz güzel fakat daha çok örnek verseydiniz işim bitiyordu.:D

  9. sümeyye dedi ki:

    çoooook güzel ama şahsen benim ödevlerimde bana yardımcı olmadı

  10. gazi dedi ki:

    güzel ama eşya betimlemesi istiyorum!!

  11. ethem dedi ki:

    Teşekkürler çok işime yaradıııııııı……

Bir yorum bırak